Linux İpuçları

Ubuntu ile kurulum yaptığınızda Sistem/Tercihler/Görüntü menüsü altında ekran çözünürlüğünüzü kolayca ayarlayabilirsiniz. Ancak ekran kartı tarafından desteklenen çözünürlükler buradaki ayarlarda bulunmuyorsa ne yapmamız gerekir? Yazımızda bu konuyu anlatmaya çalışacağız.
Standart Görüntü Tercihlerini Ayarlama Penceresi:

Yazıda geçen terimleri daha iyi anlayabilmek için öncelikle biraz bilgi:

- Linux işletim sisteminde ekrana görüntü gelmesini sağlayan hizmet Xorg servisi tarafından sağlanır. İki ve üç boyutlu grafikler, yazılar ve diğer görünen herşey bu servis tarafından sağlanır. Xorg ile ilgili daha detaylı bilgiye şu 1 2 adreslerden ulaşabilirsiniz.

- Bilgisayarımızda görüntüyü dışarı vermek için kullanılan çeşitli çıkışlar bulunur. Bunlar VGA, S-video, DVI, TV-OUT ve LVDS olabilir. Bilgisayarımızda bu çıkışlardan bir veya birden çok olabilir. Bu çıkışlardan hangisi, görüntü veren cihazımıza (Monitör, Dizüstü Ekranı, Projeksiyon, Televizyon vs.) bağlıysa onun üzerinde işlem yapmamız gerekir. Hangi çıkışın nasıl olduğunu bilmiyorsanız şu sayfalar size yardımcı olacaktır.
VGA, S-video, DVI, TV-OUT
LVDS: Dizüstü bilgisayarların ekranlarına verilen ad.

Bu kadar bilgiden sonra şimdi sıra hangi komutlarla çözünürlüğü değiştirebileceğimize geldi.

Örnek Uygulama: Dizüstü ekran çözünürlüğünü 1280×800 60Hz olarak ayarlama.

1- Komut satırını açıp

cvt 1280 800 60

yazınız. Şöyle bir çıktı elde edeceksiniz.

# 1280x800 59.81 Hz (CVT 1.02MA) hsync: 49.70 kHz; pclk: 83.50 MHz
Modeline "1280x800_60.00" 83.50 1280 1352 1480 1680 800 803 809 831 -hsync +vsync

Burada Modeline kelimesinden sonraki kısım bizim için önemli o kısmı kopyalıyoruz. Kopyaladığımız bu kısım, ekranımızın 1280×800 ve 60Hz olması için gereken parametreleri ihtiva ediyor.

2- Şimdi yeni bir mod oluşturuyoruz:

xrandr --newmode "1280x800" 83.50 1280 1352 1480 1680 800 803 809 831 -hsync +vsync

mod oluştururken az önce kopyaladığımız parametreleri yapıştırıyoruz ancak koyu kısma dikkat _60.00 yazısını silmemiz gerekiyor.

3- Şimdi bu modu hangi çıkış için kullanacağımızı ayarlıyoruz.

xrandr --addmode LVDS 1280x768

Bu komutta LVDS geçmesinin sebebi Dizüstü ile çalışmamızdan kaynaklanıyor siz VGA çıkış ile çalışıyorsanız oraya VGA yazmalısınız.

4- Son olarak çözünürlüğü aktif hale getirmek için

xrandr --output LVDS --mode 1280x800

komutunu yazıp enter tuşuna basınca ekran çözünürlüğümüz değişecektir.

Bu yaptığımız değişiklik bir sonraki açılışta etkin olmayacaktır. Ayarladığımız bu modda ekran çözünürlüğünü başarılı bir şekilde değiştirebildiysek bu ayarın kalıcı olması için şu adres size yol gösterecektir.

kaynaklar:

http://e-bergi.com/2009/Temmuz/Linux-Grafik-Dunyasinda-Son-Gelismeler

Bu ipucu yazısında; her zaman lazım olmasa da lazım olduğunda çileden çıkmamızı önleyecek basit bir yöntemi anlatacağım.

Öncelikle Vendor ID nedir oradan başlayalım. Vendor ID, donanım üreticilerinin sahip olduğu benzersiz bir numaradır. Bilgisayarlar bu ID numarası ile takılan donanımları tanırlar. Vendor ID tek başına kullanılmaz yanında bir de Device ID bulunur. Bu da o üreticeye ait hangi ürün olduğunu gösterir numaradır. Örneğin Western Digital marka bir tak çalıştır harici disk’in Vendor ID ve Device ID bilgileri şöyledir:
1058:1100 Western Digital Technologies, Inc.
Burada ilk dört hane “1058″ Vendor ID bilgisidir yani Western Digital firmasının tanımlama bilgisi
“1100″ ise takılı olan cihazın Device ID bilgisidir.

Taktığımız bir cihaz eğer işletim sistemi tarafından görülmüyorsa bu tanımlama bilgileri ile ona elle müdahale edebiliriz. Örneğin takmış olduğumuz bir tarayıcıyı Linux görmediyse hiç bir işlem yapmıyorsa bu tarayıcının işletim sistemine tanıtılması gerekir bunu yaparken de ilk bilmemiz gereken şey Vendor ID ve Device ID bilgileridir. İşte bu bilgilere lsusb komutu ile rahatça ulaşabiliriz. Bu komutu çalıştırdığımızda şöyle bir görüntü ile karşılaşırız.

Bu bilgiyi öğrendikten sonra yapmak istediğimiz işleme göre kural tanımlayabiliriz. Bu konuya örnek olarak daha önceden yazmış olduğum bir yazıyı buraya eklemek istiyorum. Epson tarayıcımı Ubuntu altında kullanamıyordum ve uzunca bir araştırmadan sonra Epson yazıcımın Vendor ve Device ID bilgilerini bulup bir kural tanımlamıştım. Bu bilgiyi internetten bulmak epey vaktimi almıştı. Oysa lsusb komutu ile terminalden hemen görebilirmişim.
Başka bir örnek vermek gerekirse yeni bir Android telefon aldınız ama bir türlü Ubuntu altında tanımlayamıyorsunuz ve elinize de şöyle bir yazı geçti Bu yazıdaki Vendor ID ve Device ID bilgileri yazıyı yazan kişinin telefonuna göre ayarlanmış siz başka marka ve model bir telefon kullanıyorsanız bu bilgi işinize yaramayacaktır. Ama takmış olduğunuz telefonun Vendor ID ve Device ID bilgilerini öğrenip kendinize göre kuralı değiştirebilirsiniz.

Ayrıca daha detaylı UDEV rule tanımlama işlemi yapmak istiyorsanız şu kaynak kesinlikle işinizi görecektir.

Çok değerli okuyucularımız ve linux severler, yine güzel bir konu ile sizlerle karşı karşıya olmaktan büyük bir mutluluk duyuyorum :) Gerçekten de birkaç hafta oldu yazmayalı ama inanın kendini bir eksik hissediyor insan bu durumlarda..

Bugün yine linux ipuçlarından birine değinmek istiyorum. IT alanında hayatımızın uzayıp gideceğini düşünerek internet ile içli dışlı bu uzun yolu düşe kalka araştırmalar ile geçiriyoruz. Tabi bu aşamalarda kendimizi geliştirmek amaçlı bir çok yeni şey öğrenmeye çalışıyoruz. Durmadan birşeyler takip ederken bir çok dosya, döküman vs. okuyoruz. Bazen bu dökümanlar istediğimiz formatta olmuyor malesef :S Tıpkı çoğu büyük dökümanın CHM formatında web üzerinden kullanıcılara sunulması gibi..

İşte bugün CHM dosyalarının nasıl PDF e çevrileceğini anlatacağım. Linux üzerinde bir çok program gördüm bu konu için. Ama basit kullanışlı ve rahat hissettiğim bir tanesini de burda paylaşmak istedim.
Öncelikle chm2pdf programını kuralım. oldukça küçük bir paket :)

sudo apt-get install chm2pdf

Evet kurulumdan sonra yapmamız gereken şey bir chm dosyası bulmak. Diyelimki eliniz de x.chm dosyası var. bunu x.pdf yapmak için aşağıdaki komutu kullanmak yeterli

chm2pdf --book x.chm

Bu şekilde otomatik olarak x.pdf olarak işlem tamamlanacaktır.
chm2pdf komutunun parametreleri ve kullanımı için man sayfalarına bakabilirsiniz veya yine

man chm2pdf

diyerek görüntüleyebilirsiniz.

Pekala hepinize iyi çalışmalar derken, Linux ile işlerinizin çok hızlı ve muntazam geçmesini diliyorum..
Saygılar..

İşletim sistemleri en özgür tutsaklıktır..
Herkesin içinde biraz windows biraz linux vardır,
önemli olan senin hangisini uyandırdığındır..

diyerek bugünkü konuma başlamak istiyorum. Linux işletim sistemleri içinde kullanılan temel linux komutları diyerek açtığım bu yeni konuda daha fazla vakit kaybetmeden aklıma gelen en çok kullanılan komutların listesine bir bakalım :
[Devamı...]

Postfix mail sunucunuzun versiyonunu öğrenmek için aşağıdaki komutu kullanabilirsiniz.

root@postaci:/etc/postfix# postconf -d mail_version
mail_version = 2.5.5

Şuanda  KVM tabanlı bir sanallaştırma projesi üzerinde çalışıyorum. Tüm sanal sistemlerimiz yine KVM ile sanallaştırılmış bir firwall appliance’nin arkasında bulunuyor.

Bu yaklaşımla sadece internete açılması zorunlu olan portları açıp riskimizi minimize edebileceğiz. Kulağa hoş geliyor fakat her bir appliance’in  düzgün bir şekilde çalışabilmesi için zorunlu portlar hangileridir?

Mail sunucumuz için aşağıdaki portları açmamızın uygun olacağını düşündük. Muhtemelen birçok kurulum için aşağıdaki liste büyük oranda geçerli olacaktır.

POP3 – port 110
IMAP – port 143
SMTP – port 25
Secure SMTP (SSMTP) – port 465
Secure IMAP (IMAP4-SSL) – port 585
IMAP4 over SSL (IMAPS) – port 993
Secure POP3 (SSL-POP) – port 995

Eğer aktif bir wiki kullanıcısıysanız mutemelen sizler de kişisel dökümanlarınızı kişisel bir wiki aracılığıyla organize edebilmeyi arzulamışsınızdır.

Şimdiye kadar bu iş için makinama kurduğum bir wiki server kullanıyordum. Yakın zamanda Tomboy Notes kullanmaya başlamıştım ki bir arkadaşımın tavsiyesiyle Zim ile tanıştım.

Aslında uygulamayı kısaca wiki formatını ve özelliklerini destekleyen, notlarınızın bir versiyon kontrol sisteminde (örnegin svn) saklanmasına olanak sağlayan basit fakat kullanışlı bir uygulama.

Ubuntu kullanıcıları aşağıdaki komut aracılığıyla sistemlere kuralabilirler.

sudo apt-get install zim

Ttnet’in spam sayısını düşürmek için yaptığı bir uygulama olan 25. porttan smtp mail göndermeyi engellemek aslında son yıllarda bir çok isp nin başvurduğu bir yöntem olmakla beraber sunucu tarafında bazı ayarlamalar gerektirmekte. Ben de kendi sunucumda mail gönderme sorunu yaşayınca yaptığım araştırmalar sonucu bulduğum en kolay çözümü paylaşmak istedim.

1. Yeni bir dosya oluşturup içeriğini düzenleyelim.

vim /etc/xinetd.d/smtp_additional

Daha sonra içeriğini aşağıdaki gibi dolduralım.

service smtp submission
{
        socket_type     = stream
        protocol        = tcp
        wait            = no
        disable         = no
        user            = root
        instances       = UNLIMITED
        env             = SMTPAUTH=1
        server          = /var/qmail/bin/tcp-env
        server_args     = -Rt0  /var/qmail/bin/relaylock /var/qmail/bin/qmail-smtpd /var/qmail/bin/smtp_auth /var/qmail/bin/true /var/qmail/bin/cmd5checkpw /var/qmail/bin/true
}

Bundan sonra xinetd’yi yeniden başlatmak kalıyor.

killall -HUP xinetd

Not: Client tarafında smtp portunu 587 olarak değiştirmeyi unutmayın.

Kolay Gelsin.

Bazen kullandığınız yanlış bir komut veya yanlışlıkla prompt’a yazdığınız hassas bir bilgi (bir kullanıcı/sistem şifresi gibi) nedeniyle bash history’nizi temizlemek isteyebilirsiniz.

Nedeni ne olursa olsun historyi temizlemek oldukça kolay. Aşağıdaki komutu kullanmanız temizlik işlemi için yeterli olacaktir.

history -c

Gelen yorumlar dökümanın yeterince açık ve tam olmadığını ortaya koydu. history -c komutu çalıştırdığınız shell için history’i temizliyor fakat diske yazılma işlemi shell i sonlandırdığınızda gerçekleştiriyor.

Burda şöyle bir hassas nokta var. Eğer birden çok aktif oturumunuz var ise ve bunlardan birinde temizleme işlemini yapıp çıkarsanız history dosyası boşaltılacak fakat 2. oturumda eski komutlar hala hafızada olduğu için eğer orda da temizleme işlemini yapmazsanız hafızadaki history diske kaydedilecek.

Aynı durum .bash_history dosyasını elle sildiğiniz durumda da sözkonusu.

Merhabalar çok değerli linux severler :)
Bugün yine Linux u övmek istiyorum.. Windows u sövmek istemiyorum altını ve üstünü çiziyorum bunun.
Yanlış anlaşılmasın efendim, herzaman işimi kolaylaştırmış ve beni her zaman hızlı kılmıştır bu Linux!!!

Bugün elimde 450 şer megabyte lık iki dosyayı satır satır karşılaştırmam gerekti.. Kalkıp herhangi bir dilde 10 dakika program yazmak yerine Eclipse yi kullanayım dedim. Büyük projeler ile uğraşmış iseniz ve takım ruhunuz var ise SVN gibi birçok şeyden haberiniz vardır. Ve bu tür projelerde Eclipse üzerinden synchronize, commit, compare gibi kavramları kullanmışsınızdır. İşte Eclipsenin bu özelliğini kullanarak projeye hile ile iki dosya atın, ve iki dosyayı karşılaştırın :) Zaten proje bundan etkilenmeyecek çünkü commit etmeden bunu yapabilme şansınız var. Belki şeytanın bile aklına gelmez bu.. Ahahaha ama gayet hoş olmasına rağmen bi problem vardı. Eclipse iki dosyayı açacak sonra line by line karşılaştıracak.. Ölme eşeğim ölme..
Neden böyle diyorsun diyenleriniz çıkabilir. Ama gerçekten eclipse bu esnada dosya boyutu büyük olduğundan pek de iyi sonuç vermedi. İş yine Linux e düştü dedim kendimce :)
Ne mi yaptım çok fazla uzatmayacam, Öncelikle size Linux komutlarından diff komutunu tanıtmaktan büyük bir onur duyuyorum.. Bilenleriniz var ise zaten ne ala. Bu komutu daha evvel çok kullanmıştım. Ama bu kadar büyük dosyalarda bile çatır çatır çalıştığını ve bu denli işime yaradığını görünce buraya eklemeyi de ihmal etmek istemedim.

Evet elinizde iki dosya olsun bu dosyaları nasıl karşılaştırıyoruz, buyrun :

diff dosya1 dosya2

Evet sadece bu kadarı size yarayacaktır. Farklı olan her satırı ekrana basacaktır. Ama siz bu farklı satırları başka bi dosyaya atmak isterseniz :) O zaman şöyle buyrun :

Bu sefer ekrana basmak yerine farkVar.txt dosyasına atılır :)

Her zaman dediğim gibi Linux ile Windows arasında irice bi fark var..
Efenim hızlı yaşayın, Linux komutlarınız eksilmesin :D